خارپوستان

خارپوستان

ستاره های دریایی ، توتیای دریایی و غیره

ستاره دریایی یکی از بی مهرگان است که به خوبی شناخته شده است. این جانور معمولاً بیش از پنج بازو ندارد. برخی از گونه ها دارای تعداد زیادی بازو بوده و حداقل یک گونه وجود دارد که دارای بدنی پنج ضلعی و فاقد بازو می باشد. اگر یک یا دو بازوی ستاره دریایی از بین رود، جانور قدرت ترمیم آنها و ایجاد بازوهای جدیدی را در زمان نسبتاً کوتاهی دارد. آنهایی که اقدام به جمع آوری این جانوران نموده اند، بدون شک به نمونه هایی که برخی از بازوهای آنها کوتاهتر است برخورد نموده اند. این بازوها در واقع بازوهای ترمیم یافته در حال رشد می باشند.

رشد و نمو این جانور همراه با از بین رفتن تعداد زیادی از صدف ها می باشد. هر ساله مقدار زیادی از انواع صدفهای خوراکی به وسیلهٔ این جانوران از بین میروند، به طوری که در برخی از جاها، اقداماتی برای حفاظت آنها صورت گرفته است.

ستاره های دریایی می توانند صدف ها را گرفته و پای لوله مانند خود را که ساختمان آن شباهت به یک فنجان مکنده دارد، به داخل آن فرو برده و آب را با فشار به داخل صدف جریان داده و آن را باز نمایند. از آنجا که هیچ گونه عضله برای این کار به کار نمی رود، خطری ستاره دریایی را تهدید نکرده و اگر خطری نیز وجود داشته باشد، دامنگیر صدف خواهد شد. همین که صدف باز شد، ستاره دریایی معده خود را بیرون آورده و با فشار به داخل صدف فرو کرده و نوعی شیرهٔ گوارشی ترشح کرده ، و پس از خوردن قسمت زنده صدف، مجدداً معده خود را به داخل بدن کشیده و پس از ترک صدف، خود را برای شکاری دیگر آماده می سازد.

ستاره های دریایی ترد، دارای یک دیسک کوچک مرکزی و پنج بازوی شکنندهٔ مار مانند می باشند. علت نامگذاری آنها این است که این جانوران هنگام صید، بازوهای خود را از دست می دهند. از این گونه ستاره های دریایی انواع رنگین و زیبایی وجود دارند که متأسفانه به علت پنهان شدن دائمی، جمع آوری آنها برای نگهداری در آکواریوم بسیار مشکل است.

گروه دیگری از خارپوستان دریایی که خویشاوندی نزدیکی با ستاره های دریایی داشته و ساختمان بدن آنها پنج ضلعی و قرینه است، توتیاهای دریایی می باشند. زوائد دراز و خار مانندی که صدف کلسیمی این جانوران را می پوشانند، معمولاً شکل قرینه آنها را مخفی می نمایند. اگر یکی از این زائده های خار مانند لمس شود، بلافاصله زوائد خار مانند دیگر مجاور آن به سوی زائده تحریک شده بر می گردند. آرواره های نوک مانند این جانوران، بین زوائد خار مانند سطح بدن قرار دارند. این آرواره ها که گاهی سه قسمتی هستند، برای خرد کردن حیوانات ریزی که اکثراً خود را برای آویزان کردن به خارهای توتیای کند حرکت آویزان می کنند، به کار می روند. برای صید حیوانات بزرگتر، این جانوران می توانند از غدد سمی خود استفاده نمایند. از تخم توتیاهای دریایی معمولاً در کلاس های زیست شناسی و جنین شناسی برای مطالعه رشد و نمو جنینی استفاده می گردد. تخم و اسپرم توتیاها را به آسانی می توان با قرار دادن آنها به طور وارونه در داخل بشقاب محتوی آب دریا جمع آوری نمود. اگر این جانوران آمادگی تخم ریزی را داشته باشند، تکانهای جمع آوری، آنها را وادار به تخلیه مواد جنسی می نماید (تخم و اسپرم). با روشهای مختلف می توان این جانوران را وادار به تخم ریزی نمود که یکی از آسان ترین آنها، تزریق محلول رقیق کلرور پتاسیم به آنها می باشد. تشخیص نر و ماده آنها بسیار آسان است. نرها پس از تزریق، مایعی سفید رنگ و مادهها مایعی کرم رنگ یا زرد ترشح می نمایند. مقدار کمی از اسپرم حیوان نر میتواند تعداد بسیار زیادی تخم را بارور نماید. برای تخمها جای وسیعی تأمین نموده و رشد و نمو آنها را ملاحظه نمائید.

کرم های آکواریومی

کرم های آکواریومی

کرم ها (Worms) شاید آخرین حیواناتی هستند که برای نگهداری در آکواریوم های دریایی مورد توجه قرار می گیرند. البته بین آنها نیز کرم های بسیار زیبایی مانند کرم گردگیر پری وجود دارند. این کرم ها که از نظر علمی به آنها سابلیدها (Sabellids) می گویند، شباهت زیادی به گردگیرهایی که معمولا از پر خروس درست می شوند دارند. محل زیست آنها سوراخ های موجود در داخل مرجان ها و یا لوله های مخاطی ای است که به وسیله ی خود کرم ایجاد می شود. قسمت پر مانند در واقع آبشش های مژه داری هستند که با ایجاد جریان های کند، باعث به حرکت در آوردن مواد غذایی میکروسکوپی به جلوی دهان کرم می گردد. این کرمها، هنگام بروز خطر، می توانند به سرعت خود را در محلی امن ناپدید نمایند.

نوعی دیگر از کرم ها به نام کرم های بادام زمینی وجود دارند که در واقع کرم های حقیقی یا بند بند نبوده و جزء گروه مخصوصی به نام سیپوکولیدها (Sipuculids) می باشند. تغذیه ی آنها به کمک زوائد مژه مانند انجام گرفته و بیشتر مواقع خود را داخل ماسه ها فرو می برند. این کرم ها به همان مقدار که غذا می خورند، همراه آن از ماسه و سایر مواد کف بلعیده و پس از گذراندن از لوله ی گوارشی، آنها را به جای اول خود برمی گردانند .

حیوانات خزه ای

حیوانات خزه ای یا باتلاقی (Bryozoans)

این دسته از جانوران جزء گروه بسیار قدیمی از بی مهرگان هستند که پیدایش آنها به دوره کامبرین (Cambrian) می رسد ولی برخی از دانشمندان معتقدند که این جانوران به همین حالت از حدود ۵۰۰۰۰۰۰۰۰ سال پیش زندگی می کرده اند.

بدون یک میکروسکوپ نمی توان به زیبایی واقعی آنها پی برد. هر کلونی آنها، شامل تعداد بی شماری از حیوانات کوچک است که هر یک از آنها به وسیلهٔ صدفی شاخی یا کلسیمی پوشیده می باشد. رشد و نمو کلونی از طریق جوانه زدن و پوشیده شدن جوانه از صدف جدید می باشد. هنگام ترسیدن یا نزدیک شدن دشمن، این جانوران کلاً به داخل صدف خود رفته و بطور کامل به وسیلهٔ سرپوشی درب مانند پوشیده می شوند. بریوزوآها را می توان روی سنگ ها، تیرهای داخل آب؛ گیاهان دریایی، صدف ها، سایر جانوران، چوب ها و مواد دیگری که به وسیله ی آب آورده می شوند، پیدا نمود.

این جانوران دارای کلونی های کوچک رنگی هستند که می توانند زیبایی خاصی به آکواریوم ببخشند. غذای آنها را جانوران و گیاهان ریز معلق در آب و مواد پوسیده تشکیل می دهند.

سخت پوستان

سخت پوستان

خرچنگ ها ، میگوها، شاه میگوها

گونه های زیبای مختلفی از انواع میگوها و خرچنگ ها برای نگهداری در آکواریوم های خانگی وجود دارند. این جانوران نسبتاً مقاوم بوده و هر نوع غذایی را می پذیرند. در طبیعت این دسته از جانوران جزء تمیزگران کف دریا هستند و این کار را به خوبی می توانند در داخل آکواریوم نیز انجام دهند. وقتی ماهی می میرد، قبل از پوسیده شدن و آلوده کردن آب، خرچنگ داخل آکواریوم می تواند به موقع آن را خورده و از خراب شدن آب آکواریوم جلوگیری نماید. البته اگر غذای کافی برای خرچنگ تأمین نشود، ممکن است یکی از ماهی ها یا سایر جانوران داخل آکوآریوم، طعمه آن قرار گیرد.

خرچنگ ها علاوه بر تمیز کردن کف آکوآریوم، می توانند با حرکاتی که انجام می دهند بینندگان را سرگرم نمایند. برخی از گونه ها پوشش خود را با تکه های اسفنج یا خزه تزئین کرده و اکثراً مشکل زیادی را برای انتخاب و جاگذاری مواد انتخاب شده روی محل مناسبی از پوشش خارجی خود تحمل می نمایند. برخی از انواع آنها دارای گیرها یا پنس هایی هستند که می توانند شقایق های دریایی چسبیده به سنگ ها را از جای خود بکنند. این گروه از خرچنگ ها، شقایق دریایی را روی گیره خود نگه داشته و از آن به عنوان اسلحه ای در مقابل دشمنان احتمالی استفاده می نمایند.

خرچنگ منزوی که نوعی خرچنگ تخصص یافته است، درون صدف خالی حلزون ها زندگی می کند و در مقابل سم شقایق دریایی ایمن می باشد. این خرچنگ برای تغذیهٔ خود، ابتدا به شکار گونه های خاصی از شقایق های دریایی می پردازد. پس از پیدا کردن یک شقایق، به آرامی با گیره ای خود به اندازه ای آن را قلقلک می دهد تا حیوان صخره یا گیاهی را که به آن چسبیده است رها نماید. پس از آن خرچنگ طوری خود را به شقایق دریایی نزدیک می کند که حیوان، روی صدف آن قرار گیرد. پس از این که شقایق روی صدفی که خرچنگ منزوی در آن جای گرفته است قرار گرفت، خرچنگ شروع به جستجوی غذا می نماید، در اینجا خرچنگ سعی می کند خود را به محل تجمع ماهی های کوچک رسانده و طوری آنها را تحریک نماید که به بازوهای شقایق دریایی برخورد نمایند. سپس خرچنگ و شقایق می توانند از ماهی های بی حس شده تغذیه کنند. نوعی میگوی دریایی به نام میگوی شیرینی عصایی، به نام علمی (Stenopus hispidus)، وجود دارد که کار آن تمیز کردن برخی از ماهی ها می باشد. ماهی آلوده، به این میگو اجازه می دهد که روی بدن آن خزیده و انگل های کوچک و یا هر چیز دیگر نامناسب روی بدن آن را بخورد.

میگوها غذای مناسبی برای ماهی ها می باشند، ولی چگونه ماهی ها، به این نوع میگوها اجازهٔ چنین کاری را داده و هرگز مزاحم آنها نمی شوند، هنوز شناخته نشده است. بین آنها نوعی موافقت دو جانبه بر این مبنا قرار دارد که میگو غذای خود را تأمین کرده و ماهی از شر انگل ها رها می شود. گفته می شود که رنگ درخشان زوائد حسی بلند و سفید رنگ این میگوها، نشانگر چگونگی کار آنها بوده و در نتیجه از خورده شدن توسط ماهی ها، در امان می باشند.

نرم تنان

نرم تنان

(کیتون ها، حلزون ها، صدف های دو کفه ای و هشت پاها)

کیتون ها که به آنها گهواره های دریایی نیز می گویند، جانوران کند حرکتی هستند که روی پای بزرگ خود مثل حلزون ها می خزند. در امتداد قسمت بالایی بدن آنها هشت صفحه کلسیمی وجود دارد که روی یکدیگر مفصل شده و پوشش بسیار مقاوم و مناسبی برای مواقع لزوم به وجود می آورند. شکل طبیعی کیتون ها در مواقعی که به دور خود نپیچیده اند، شباهت به دم لابستر یا شاه میگو دارد. ولی هنگام پیچ خوردن شکل آنها کاملاً متفاوت بوده و به صورت گهواره در می آید. نام عمومی آن نیز از همین خصوصیت گرفته شده است.

کیتون ها دارای زبانی سوهان مانند هستند که از آن برای کندن خزه های روی سنگ ها استفاده می نمایند. این جانوران معمولاً ابتدا خزه های روی یک قسمت از سنگ را خورده و پس از تمیز کردن آن به قسمت دیگر می روند. تا هنگامی که مد آب بالاست، کیتون ها به تغذیه خود ادامه می دهند، ولی بلافاصله پس از پس روی آب، با ذخیره کردن مقداری آب، در انتظار بعدی می مانند.

هنگام جمع آوری کیتون ها بایستی در همان تکان اول آنها را کند، در غیر این صورت محکم خود را به تخته سنگ ها می چسبانند، به طوری که گاهی کندن آنها به طور سالم غیر ممکن می گردد.

آنها که در کنار دریاها یا اقیانوس ها قدم زده اند، بدون شک به یکی از انواع حلزون ها برخورد کرده اند. بیشتر حلزون هایی که در سواحل دیده می شوند، معمولاً صدف تنها بوده و نرم تن داخل آنها قبلاً مرده و از بین رفته است. از این صدف ها اکثراً استفاده زینتی می شود. برخی از صدف ها نیز که به عنوان مرده جمع آوری شده اند، ممکن است کمی پس از قرار گرفتن روی ماسه ها، به سرعت راه افتاده و خود را به جای امنی برسانند. در داخل این صدف ها سخت پوست جالبی به نام خرچنگ منزوی قرار دارد که قسمت نرم شکمی و فاقد پوشش آن درون صدف قرار دارد. خرچنگ از این صدف به عنوان خانه خود استفاده کرده و ان را با خود به این سو و آن سو می کشاند. یک حلزون زنده را می توان از روی درپوش پهنی که به طور محکم درب ورودی صدف را پوشانیده است شناخت. این درپوش عملاً عمده ترین روش محافظت حلزون نه تنها در مقابل دشمنان آن، که در مقابل خشک شدن نیز می باشد. هنگامی که در پوش کاملاً پوشیده است، مقدار کمی آب برای مرطوب نگهداشتن آبشش ها به منظور جذب اکسیژن هوا نگهداری می شود. تغذیه بیشتر حلزون ها به وسیلهٔ زبان سوهان مانند که به آن رادولا (radula) می گویند انجام می گیرد. حلزون از آن برای سائیدن و کندن خزه های ظریف روی سنگ ها استفاده می نماید. ردپای حلزون را حتی چند ساعت پس از عبور آن نیز به خوبی می توان روی تخته سنگ ها ملاحظه نمود، به علاوه سنگ لخت شده از خزه نیز نشان دهندهٔ وجود حلزون در ان منطقه است. زبان سوهان مانند کم کم سائیده شده و کند می شود ولی همواره دندان های جدید جای آنها را که سائیده شده اند می گیرند.

یکی از معروفترین انواع حلزونهای دریایی، خرمهره است. این حلزون ها صدفی صاف، رنگین، و بیضوی دارند که از بیرون، ساختمان مارپیچ آن دیده نمی شود. روی صدف را پردهٔ گوشتی به نام مانتو (mantle) می پوشاند که همواره سطح آن را صاف نگهداشته و اگر صدمه ای به آن برسد، قسمت آسیب دیده را ترمیم می نماید.

از انواع حلزون های شکاری می توان حلزون مخروطی را نام برد. این صدف ها بسیاری از موجودات آبزی از جمله ماهی ها را صید می نمایند. تیره ای سمی این صدف ها از طریق حرکات عضلانی، باعث بی حس شدن شکار و بلعیده شدن آن به وسیلهٔ صدف می گردند. صدف طعمه را به وسیلهٔ پای بزرگ خود می گیرد. سم این نوع حلزون ها برای انسان نیز خطرناک است، بنابراین هنگام دست زدن به آنها بایستی احتیاطات لازم انجام گیرد.

تولیدمثل حلزون ها، به خوبی شناخته شده است. برخی از آنها مانند حلزون هایی که در قسمت بالاتر زندگی می کنند تخم های خود را به داخل آب رها می نمایند. پس از مدتی کوتاهی که نوزادها به حالت آزاد در آب شنا نموده اند، دگردیسی حاصل نموده و بزودی تبدیل به حلزون های مشخصی می گردند. برخی از آنها نیز به کف افتاده و خزیدن را آغاز می نمایند. بیشتر حلزون ها تخم های خود را در داخل ماده ژلاتین مانند محافظتی قرار می دهند. این تخم ها را اکثراً می توان روی سنگ ها و یا گیاهان مناطق زیست حلزون ها مشاهده نمود. در اواخر دوره رشد و نمو جنینی، در صورتی که تخم ها در مقابل تابش نور قرار گیرند، می توان حلزون های بسیار ریز داخل آنها را مشاهده نمود.

حلزون ها تا حدودی می توانند با خوردن خزه های روی دیواره های شیشه ای آکوآریوم، آنها را تمیز نمایند. معمولاً اگر آکواریوم فاقد سرپوش باشد، حلزون ها ممکن است از داخل آن به بیرون فرار نمایند. معمولاً اگر آکواریوم فاقد سرپوش باشد، حلزون ها ممکن است از داخل آن به بیرون فرار نمایند. مشکل اصلی نگهداری حلزون ها در این است که به آسانی نمی توان حلزون مرده را تشخیص داد و اکثراً در صورتی که به موقع اقدام به شناسایی و بیرون آوردن آنها نشود، سریعاً آب آکوآریوم را آلوده می نمایند.

زیباترین و معروفترین نوع نرم تنان که بیش از همه مورد توجه آکواریوم دارها قرار دارد. حلزون های بدون صدف هستند که به آنها حلزون آبشش لخت (Nudibranchs) می گویند. گاهی نیز به آنها حلزون بدون صدف گفته می شود. در هر حال، این حلزون ها بسیار زیبا هستند. برانشی های لخت و چین خورده، زیبایی خاصی به آنها می بخشد. این آبشش ها که دارای مزه بسیار بد و نامطبوعی هستند. یکی از عوامل حفاظتی آنها در مقابل ماهی های گرسنه می باشد. این حلزون ها نیز دارای زبان سوهان مانند می باشند.

گروهی دیگر از نرم تنان مانند انواع صدف های دو کفه ای وجود دارند که از خویشان حلزون ها به حساب آمده ولی به جای یک صدف مخروطی، دارای دو صدف هستند که به وسیلهٔ زائده ای لولا مانند به یکدیگر متصل می باشند. بزرگترین دشمن آنها ستاره های دریایی می باشند. معمولاً بایستی از نگهداری این دسته از صدف ها نیز در داخل آکواریوم های خانگی خودداری شود، زیرا تشخیص زنده یا مرده بودن آنها نسبتاً مشکل است. در هر حال همان گونه که ذکر گردید، یک حلزون مرده به سرعت می تواند آب آکواریوم را آلوده نماید. از طرف دیگر برخی از این صدف ها به اندازه ای زیبا هستند که ارزش نگهداری در آکواریوم را دارند. یکی از معروف ترین نرمتنان دو کفه ای، صدف اسکالوپ (scallop) است. یکی از گونه های آن دارای پوشش زیبای نارنجی متمایل به قرمز، با زائده ای بلند منگوله مانند و دو ردیف چشم های آبی متمایل به سبز در لبه صدف می باشد. این صدف ها، معمولاً خود را به کف نمی چسبانند و قادرند نوعی پرواز در شنای پرواز گونه، در داخل آب به وسیلهٔ زدن صدف ها به یکدیگر و نیز نوعی حرکت جست مانند جلو برنده به عمل آورند. اگر تعدادی اسکالوپ در داخل آکواریوم قرار گیرند، همگی در مجاورت هم به آرامی زندگی می نمایند. ولی به مجرد اینکه یک ستاره دریایی زنده به آکواریوم اضافه شود، اسکالوپ ها به سرعت جای خود را ترک می کنند. یکی دیگر از انواع مورد توجه نوعی صدف کوتوله از خویشان برخی از انواع صدف های دو کفه ای عظیم الجثه می باشد. صدف اسکالوپ مانند آن، بسیار زیبا و پوشش مانتو مانند آن، دارای رنگ های مختلفی می باشد. تغذیه صدفه ای دو کفه ای معمولاً به وسیله پمپ کردن آب به داخل صدف و عبور دادن آن از داخل نوعی فیلتر الک مانند، به انتهای بدن می باشد. مواد جذب شده به وسیلهٔ این فیلتر، توسط مژه های زیادی که در اطراف فیلتر قرار دارند به طرف دهان برده شده و در آنجا مواد زائد به وسیلهٔ دستهٔ دیگری از مژه ها به خار رانده شده و بقیه به داخل دستگاه گوارش حلزون راه می یابند.

یکی از نرمتنان معروفی که درباره آن افسانه های زیادی نیز در کتاب های مختلف نقل گردیده است، هشت پا می باشد. این حیوان یکی از انواع تکامل یافته نرم تنان است که دارای پوشش مانتو مانند بوده و پای آن تبدیل به هشت بازوی باد کش دار گردیده است. هشت پاها معمولاً نرم تنانی خجول و کم تحرک هستند که اکثراً در سوراخ های خود زندگی می نمایند. معمولا در نزدیکی لانه ی خود که اطراف آن را با انواع مواد کف پوشانیده اند، و به محض احساس خطر، بلافاصله به داخل لانه می روند. غذای اصلی آنها را سخت پوستان، نرم تنان و گاهی ماهی ها تشکیل می دهند. هشت پاها حیواناتی بسیار زیرک و باهوش هستند و به آسانی می توان آنها را آموزش داد.

نوع نزدیک به هشت پاها، نرمتنی به نام اسکوئید (Squid) است که نگهداری آن در آکوآریوم بسیار مشکل می باشد. هشت پاها و اسکوئیدها می توانند مادهٔ سیاه رنگ مرکب مانندی برای حفاظت خود به داخل آب ترشح نمایند که مانند پردهٔ توری جلوی دشمن را گرفته و به حیوان اجازه فرار را می دهد. در داخل آکواریوم ترشح ماده سیاه رنگ ممکن است برای سایر آبزیان داخل آن، و همچنین خود جانور خطرناک و کشنده باشد. یک یا دو هشت پا یا اسکوئید کوچک را می توان در داخل آکواریوم نگهداری کرد به شرطی که تهویه خوب، جای وسیع، غذای مناسب برای آنها تأمین گردد.

instagram animalha instagram animalha telegram animalha telegram support

مجوزها

طراحی سایت
طراحی سایتسئواجاره ویلا و فروش ویلا شمالسرویس و تعمیر کولر گازیاجاره ویلافروش ویلاویلا شمالویلا زیباکنار